Sprawdzian 1.
do rozdziału „Zachwycający Kosmos”

Imię i nazwisko ........................................................................	Klasa .......... 

Instrukcja dla ucznia
Przeczytaj wiersz i wykonaj zadania od 1. do 6. Masz na to 15 minut.

Konstanty Ildefons Gałczyński
Księżyc (fragm.)

Po kręgu zakreślonym starannie toczy się świecący mój mechanizm;

każdą linię, bryłę i płaszczyznę
trącam tym świecącym mechanizmem,

stąd cień srebrny podczas nocnych godzin, co po świecie jak po twarzy chodzi.

Poruszone mą wielką sprężyną, rzeczy martwe jak żywe płyną,

barwę, nazwę, kształt, wagę i wymiar
w dźwięczną płynność zmienia noc olbrzymia

i ucicha wiatr, i milknie sowa, gdy nadchodzi pora księżycowa.

Mosty tracą kres. Smyczki się dłużą. W miastach zjawia się pochyłych dużo

nagle ulic. Dzikie wino gore1
i się zwija, raz w es, raz we flores.

Konstanty Ildefons Gałczyński, Wiersze, Czytelnik, Warszawa 1956, s. 532.
1 Gore – przestarz. pali się, płonie.

1. Osobą mówiącą w wierszu jest

A. cień padający nocą na ulice.
B. księżyc świecący nad miastem.
C. noc ukrywająca barwy, nazwy i kształty. D. poeta zafascynowany blaskiem księżyca.

2. Podkreśl w wierszu zwrotkę, w której ujawnia się osoba mówiąca.

3. Nadaj tytuły trzem obrazom poetyckim wyodrębnionym z wiersza.

.................................................................................................................... 

.................................................................................................................... 

.................................................................................................................... 

4. Podkreśl dwa sformułowania określające nastrój wiersza. Uzasadnij swój wybór w kilku zdaniach.

wesoły	spokojny	
błogi	
posępny	radosny	
przerażający	tajemniczy	przygnębiający	

.................................................................................................................... 

.................................................................................................................... 

.................................................................................................................... 

.................................................................................................................... 

.................................................................................................................... 

5. Uzupełnij tabelę. Wyjaśnij, jak rozumiesz zacytowane fragmenty wiersza.

Fragment wiersza	Znaczenie	

a) Po kręgu zakreślonym starannie toczy się świecący mój mechanizm		

b) każdą linię, bryłę i płaszczyznę trącam tym świecącym mechanizmem		

6. Uzasadnij pisownię ó, rz, ch oraz ż w poniższych wyrazach.

a) mój – ........................................................................................................ b) tworzyć – .................................................................................................. c) ucicha – .................................................................................................... d) dłużą –  .....................................................................................................